Slide-in Box

Odporność operacyjna w Business Central: 3 filary bezpieczeństwa IT w firmie

Odporność operacyjna w kontekście systemów ERP, takich jak Microsoft Dynamics 365 Business Central, to zdolność firmy do nieprzerwanego działania w obliczu awarii, cyberataków lub katastrof fizycznych.

Warto podkreślić, że odporność operacyjna w systemach ERP stanowi element szerszej cyfrowej odporności operacyjnej, która jest obecnie priorytetem m.in. w sektorze finansów cyfrowych. Wymogi te wynikają z unijnych regulacji, takich jak rozporządzenie DORA, które nakładają na instytucje finansowe obowiązek wdrażania skutecznych mechanizmów zarządzania ryzykiem cyfrowym, cyberbezpieczeństwem oraz zapewnienia ciągłości działania.

Opiera się ona na trzech kluczowych filarach: regularnym backupie danych, planie odtwarzania po awarii (Disaster Recovery) oraz wysokiej dostępności (High Availability). W praktyce oznacza to konieczność wdrożenia kompleksowego programu zarządzania odpornością, który wpisuje się w ogólne ramy bezpieczeństwa IT i regulacji branżowych, zapewniając spójność działań w zakresie identyfikacji, oceny i zarządzania incydentami ICT.

Jeśli zarządzasz firmą z sektora MŚP, nie musisz wdrażać wszystkich rozwiązań naraz. Dowiedz się, które mechanizmy są absolutnym minimum, a które opcją dla najbardziej wymagających.

Wprowadzenie do rozporządzenia DORA

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554, szerzej znane jako rozporządzenie DORA, to przełomowy akt prawny, który wyznacza nowe standardy operacyjnej odporności cyfrowej w sektorze finansowym Unii Europejskiej. Jego głównym celem jest zapewnienie, by wszystkie podmioty finansowe – od banków, przez zakłady ubezpieczeń, po spółki inwestycyjne – były przygotowane na zagrożenia związane z technologiami informacyjno-komunikacyjnymi.

DORA obejmuje szeroki katalog podmiotów: administratorów kluczowych wskaźników referencyjnych, kontrahentów centralnych, agencje ratingowe, firmy inwestycyjne, instytucje pieniądza elektronicznego, pośredników ubezpieczeniowych, zakłady ubezpieczeń, spółki zarządzające, centralne depozyty papierów wartościowych, alternatywne fundusze inwestycyjne oraz dostawców świadczących usługę dostępu. Rozporządzenie DORA wprowadza jednolite wymogi dotyczące bezpieczeństwa sieci i systemów informatycznych, harmonizując prawo krajowe i unijne oraz odwołując się do dyrektyw Parlamentu Europejskiego.

Co istotne, nowy akt nie tylko nakłada nowe obowiązki, ale także zmienia istniejące rozporządzenia (takie jak (WE) nr 1060/2009 czy (UE) nr 600/2014). DORA odnosi się do operacyjnej odporności cyfrowej w wielu krytycznych obszarach – dotyczy m.in. agencji ratingowych, stosowanych indeksów, rynków instrumentów finansowych, wskaźników referencyjnych, umów finansowych, europejskich zielonych obligacji oraz operacji udzielania pożyczek. Dzięki temu podmioty finansowe muszą wdrożyć kompleksowe procedury na poziomie infrastruktury IT i procesów biznesowych, w tym raportować istotne incydenty ICT do właściwych organów.

DORA kładzie nacisk na cyber-bezpieczeństwo i współpracę z zewnętrznymi dostawcami ICT. Ustanawia ramy nadzoru nad zewnętrznymi dostawcami usług ICT, którzy mogą zostać uznani za krytycznych i podlegać bezpośredniemu nadzorowi europejskich organów po dwuetapowej ocenie. Instytucje finansowe muszą regularnie oceniać ryzyka z nimi związane. Zwraca się tu szczególną uwagę na ryzyko systemowe, stabilność finansową, uporządkowaną likwidację, szeroki zakres ryzyka związanego z cyber-zagrożeniami oraz ogólne ramy regulacyjne dla systemów obrotu. DORA wymaga również stosowania pomiaru wyników funduszy inwestycyjnych oraz precyzyjnych ustaleń umownych w relacjach z dostawcami.

Rozporządzenie DORA wejdzie w życie 17 stycznia 2025 roku.

Czym różni się odporność operacyjna od zwykłego bezpieczeństwa IT?

Wielu przedsiębiorców myli ochronę antywirusową z realną odpornością biznesu. Samo zabezpieczenie sieci przed atakiem to za mało. Odporność operacyjna zakłada, że incydent (np. atak ransomware, pożar serwerowni) prędzej czy później nastąpi.

Aby przygotować firmę na możliwe sytuacje kryzysowe, niezbędne jest regularne testowanie odporności operacyjnej. Kluczowe pytanie nie brzmi „jak tego uniknąć?”, ale „jak szybko firma może wznowić pracę?”. Na podstawie naszego ostatniego webinaru eksperckiego INLOGICA, przygotowaliśmy praktyczne zestawienie 3 filarów odporności.

Umów konsultację ze specjalistą Microsoft ERP:

3 filary odporności operacyjnej (Wnioski z webinaru INLOGICA)

Zbudowanie bezpiecznego środowiska dla systemu ERP wymaga odpowiedniego dobrania narzędzi do skali biznesu. Skuteczna odporność operacyjna wymaga identyfikacji zakresu ryzyka związanego z ICT – obejmującego zarówno infrastrukturę, jak i procesy biznesowe.

Filar 1: Backup i odzyskiwanie danych (Podstawowa Ochrona Danych)

Backup to absolutny fundament. Chroni Twoje pliki, bazy danych oraz pocztę przed utratą, zapewniając bezpieczeństwo informacji i zgodność z regulacjami. W przypadku incydentów (np. ransomware), odzyskiwanie danych staje się niezbędnym elementem zarządzania kryzysowego.

  • Wykorzystywane technologie: Azure Backup, Azure Backup for M365.
  • Próg wejścia: Rozwiązania chmurowe zaczynają się już od około 50 EUR miesięcznie.
  • Głos eksperta INLOGICA: „Wszystkie dane, które masz zbackupowane, oznaczają, że nie musiałabyś płacić okupu. Bo byś sobie odtworzyła.”

Filar 2: Disaster Recovery (Ciągłość Działania Biznesu)

O ile backup chroni dane, o tyle Disaster Recovery (DR) pozwala na szybkie odtworzenie całego środowiska po awariach infrastruktury (pożar, powódź). Procedury zgłaszania incydentów związanych z ICT są tu istotnym elementem gwarantującym uruchomienie planu DR.

  • Wykorzystywane technologie: Azure Site Recovery.
  • Cel wdrożenia: Minimalizacja czasu przestoju (RTO) i utraty danych (RPO).
  • Głos eksperta INLOGICA: „Co jesteś gotów poświęcić? Czas, dane, czy reputację?”

Filar 3: Wysoka Dostępność (Nieprzerwaność Pracy)

Wysoka dostępność (High Availability – HA) chroni firmę przed jakimkolwiek przestojem (zero downtime) w przypadku awarii serwera lub przeciążenia systemu.

  • Wykorzystywane technologie: Zduplikowane serwery, klastry, Load Balancing.
  • Głos eksperta INLOGICA: „Nie podnosimy dodatkowego systemu po awarii, tylko mamy cały czas zduplikowane środowisko i po prostu przełączamy ruch.”
  • Dla kogo: Typowe scenariusze dla branży e-commerce i firm produkcyjnych (tryb 24/7).

Wdrożenie i monitorowanie odporności operacyjnej w Business Central

Wdrożenie operacyjnej odporności cyfrowej to fundament bezpieczeństwa dla firm obsługujących kluczowe dane. Zgodnie z wytycznymi, podmioty pracujące na wrażliwych systemach (w tym instytucje finansowe czy pośrednicy ubezpieczeniowi) muszą wdrażać programy testowania operacyjnej odporności cyfrowej.

Kluczowym elementem jest współpraca z zewnętrznymi dostawcami usług ICT. To oni często odpowiadają za utrzymanie usług cyfrowych na najwyższym poziomie. W praktyce oznacza to zawieranie precyzyjnych umów określających zasady zarządzania ryzykiem i ochrony danych. Monitorowanie odporności to także procedury umożliwiające szybkie wykrywanie i analizowanie incydentów.

Kontekst biznesowy: Czego potrzebują podmioty finansowe i typowe MŚP na Business Central?

Kluczem do sukcesu jest optymalizacja kosztów i dopasowanie rozwiązań do realnego ryzyka oraz stałe monitorowanie kluczowych zewnętrznych dostawców. Typowa firma z sektora MŚP na Business Central potrzebuje bezwzględnie wdrożonego Filaru 1 (Backup) oraz Filaru 2 (Disaster Recovery). Z kolei Filar 3 (Wysoka Dostępność) to inwestycja rekomendowana platformom e-commerce czy instytucjom finansowym, gdzie każda sekunda niedostępności generuje straty.

Kary i środki naprawcze – co grozi za brak odporności operacyjnej?

Dla podmiotów podlegających pod DORA (np. nadzorowanych przez Komisję Nadzoru Finansowego), brak odpowiednich procedur to ryzyko poważnych sankcji. Kary finansowe za naruszenie wymogów operacyjnej odporności cyfrowej mogą sięgać nawet 1% średniego dziennego światowego obrotu firmy za każdy dzień trwania naruszenia. Dodatkowo organy nadzoru mogą nakazać wdrożenie środków naprawczych. Dla firm spoza sektora finansowego „karą” jest najczęściej utrata reputacji, przestój w produkcji lub paraliż biznesu po ataku hakerskim.

FAQ: Najczęściej zadawane pytania o operacyjnej odporności cyfrowej w ERP

1. Czy sam backup wystarczy, aby zachować odporność operacyjną? 

Nie. Backup pozwala odzyskać dane, ale do pełnego wznowienia pracy po awarii serwerowni potrzebny jest plan Disaster Recovery. Z kolei podmioty finansowe muszą dodatkowo testować odporność cyfrową zgodnie z DORA.

2. Ile kosztuje najtańszy backup w chmurze Microsoft Azure? 

Rozwiązania takie jak Azure Backup zaczynają się od około 50 EUR miesięcznie.

3. Czym różni się Disaster Recovery od Wysokiej Dostępności (HA)? 

Disaster Recovery to proces odtwarzania systemu po awarii (wymaga czasu). Wysoka Dostępność to infrastruktura przełączająca ruch płynnie, oferująca brak przerw w dostępie (zero downtime).

4. Dla kogo przeznaczony jest system Wysokiej Dostępności? 

Dla firm operujących 24/7, e-commerce o dużym ruchu oraz sektora produkcyjnego.

5. Jak zapewnić bezpieczeństwo danych transakcyjnych w systemach ERP? 

Wymaga to odpowiednich procedur i korzystania z bezpiecznych rozwiązań chmurowych. W sektorze finansowym kluczowe są także tzw. repozytoria transakcji, które zapewniają integralność infrastruktury zgodnie z wymogami regulacyjnymi.

Nasi eksperci odpowiedzą na wszystkie Twoje pytania.

Pobierz nasz e-book

Zrozumieć Microsoft Dynamics 365 Business Central

Wypełnij formularz i pobierz za darmo nasz kompletny przewodnik po cyfrowej transformacji przedsiębiorstwa.